http://el-greco-gr.blogspot.gr/
~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

Όπου και να ταξιδέψω η Ελλάδα με πληγώνει. Γ. Σεφέρης

Μετάφραση - Translate

Δευτέρα 5 Μαρτίου 2012

Γιάννης Πάνου - από το από το στόμα της παλιάς Remington


Απόκρυφον *

Tο λευκό σπίτι στο βάθος, περίεργο ανακάτωμα ντόπιας αρχιτεκτονικής και παλιού αποικιακού στιλ, διακρίνεται σιωπηλό μέσα στη νύχτα στο κέντρο του απέραντου κήπου. Περίτεχνα σιντριβάνια και ξυλόγλυπτα κιόσκια σκορπισμένα παντού απαλύνουν τον καημό της περίλυπης κόρης στις ατέλειωτες ώρες της μοναξιάς όταν, με το βλέμμα ακίνητο και την κόμη παραδομένη στα χέρια συνένοχης σκλάβας, αναζητάει τις μορφές στην ουρά του παγωνιού, ενώ στα πόδια της μικρότερες σκλάβες με σιντεφένια μπράτσα κρατούν καθρέφτες και προσφέρουν σε δίσκους τα φίλτρα της αγάπης ζυμωμένα με σερμπέτι και μέντα. Aκόμη: ο δυνατός άνεμος λυγίζει τις φοινικιές πάνω από τα κεφάλια νωχελικών ευνούχων με άγρυπνες αισθήσεις, καθώς αφουγκράζονται για τυλιγμένες στα κουρέλια οπλές αλόγου. 
Mια ανεπαίσθητη ανταύγεια φωτίζει πίσω της τη βαριά κάμαρα. Tο πρόσωπό της, μέσα στην χωρίς προοπτική περιοχή της νύχτας, κρατάει άδηλη την έκφρασή της. Θέλοντας μόνο να βεβαιωθεί για την επίκληση που υποπτεύεται στα μάτια της, αρπάζεται από τον σοφά φυτεμένο κισσό και σκαρφαλώνει στον εξώστη.
 Tη σφίγγει στην αγκαλιά του ψάχνοντας το λεπτό σώμα μέσα στα αραχνένια πέπλα που της αφαιρούν την υπόσταση. Ένα ελαφρό άγγιγμα στον ώμο το βάρος του γερμένου κεφαλιού για μια μόνο στιγμή, και μετά, το φύσημα του αέρα μέσα στα μπράτσα, κι αρχίζει να τρέχει σε δαιδαλώδεις διαδρόμους που φεύγουν στο βάθος της κάμαρας, με τα πέπλα ν' ανεμίζουν ονειρικά σ' έναν άηχο κόσμο. Σα σκυλί την ακολουθεί μαντεύοντας το δρόμο της από τα πεσμένα πέπλα ενώ με λύσσα συλλογίζεται πως μόνο το τελευταίο πρέπει να χύνεται ακόμη γύρω στους γοφούς της. Tη βρίσκει στη μυστική κρύπτη, ανοιχτή κι ανάσκελη, με το έβδομο πέπλο αιωρούμενο στην άκρη του ποδιού της. Bάλθηκε αμέσως να ζωντανέψει τη φωτιά κάτω από τα χοντρά κούτσουρα στο τζάκι. 
Kαθισμένος στο παλιό χαμηλό σκαμνί ο παπάς μουσκεύει μεγάλες κόρες ψωμιού στο βαθύ πήλινο τσανάκι με το γάλα. Eκείνη ζητάει λίγο ψωμί, κι αυτός πρόθυμα αρπάζει το φαΐ του παπά και της το προσφέρει. Eκείνη σηκώνεται κι από το αριστερό της χέρι τρέχει ποτάμι το αίμα ενώ το κεφάλι της πέφτει βαρύ πάνω στον ώμο του χωρίς να τον κοιτάζει. Kρατώντας την σφιχτά στην αγκαλιά του αφήνει το άλογο να χυθεί ξέφρενο στις χίλιες νύχτες, ποδοπατώντας τις λιπαρές σάρκες των ευνούχων, μακριά από τούτο το στοιχειωμένο παλάτι που ο γιατρός διατάζει βδέλλες για την κατάκοιτη κόρη.
O καιρός που περνάει πάνω από τα πολύχρονα κρεμασμένα κάδρα, αφήνει ένα τετράγωνο κομμάτι στον τοίχο με το αρχικό χρώμα. Aν σηκώσεις την άκρη της κρεμασμένης πάνω από το κρεβάτι κεντητής μπάντας, θα θυμηθείς το παλιό καθαρό χρώμα του καπνισμένου τοίχου, με όλο τον κίνδυνο, έτσι καθώς διπλώνεις το ύφασμα και καταστρέφεις τις αναλογίες και την προοπτική, να φέρεις τους άγριους διώκτες πολύ κοντά στον παράτολμο κλέφτη. 
Aν γελάσεις μ' αυτή τη σκέψη και αδιαφορώντας για τις συνέπειες σηκώσεις πιο πολύ το ύφασμα, τότε θα δεις την πίσω όψη του παραμυθιού, χαμένη τη μαγεία των χρωμάτων, την τεχνική ξεμπροστιασμένη, όλο κόμπους και στηρίγματα και μεγάλες βελονιές.




* (από το από το στόμα της παλιάς Remington..., Tρίλοφος 1981)
Eκδ. Καστανιώτη, 

Σάββατο 25 Φεβρουαρίου 2012

Oμαδική έκθεση "Η Εμφάνιση εφημερίδα"

Η ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ 

Δημήτριος Αντωνίτσης, Αλέξανδρος Βασμουλάκης, β, Tjorg Ντάγκλας μπύρα, Απόστολος Γεωργίου, Κωνσταντίνος Κακανιάς, Ηλίας Καφούρος, Πάρις Κούτσικος, Lucas Lenglet, Δάφνη Barbageorgopoulou,.Μαργαρίτα Μυρογιάννη, Σωκράτης Σωκράτους, Σόφια Touboura, Γαβριήλ Vormstein, Tao Xue 

Διάρκεια: 16 Φεβρουαρίου 2012 - 10 του Μαρτίου του 2012 
Ώρες λειτουργίας: Τρίτη έως Σάββατο 12 - 18:00 
Η γκαλερί The Breeder παρουσιάζει την ομαδική έκθεση "Η Εμφάνιση εφημερίδα" με έργα από νέους διεθνείς καλλιτέχνες του οποίου ο κεντρικός πυρήνας είναι η εφημερίδα. Σε αντίθεση με την ψηφιακή επανάσταση και την οικονομική ύφεση που απειλεί τα έντυπα μέσα με εξαφάνιση, οι καλλιτέχνες με το δικό του εξαιρετικό τρόπο τους βοηθήσει για τη διαιώνιση του μέσου. Πιστώσεις του έντυπου υλικού, συνηθέστερα εφημερίδες εμφανίστηκε για πρώτη φορά στην Συνθετικός Κυβισμός του Πικάσο, ο Μπρακ Juan Gris και, το 1912. Πριν από έναν αιώνα ήταν μια ριζοσπαστική ιδέα: εφήμερα που προορίζονται για διάθεση ενσωματωθεί έργα τέχνης που αναμένεται να έχει διαχρονική αξία. Πενήντα χρόνια αργότερα, Ποπ και Arte Povera καλλιτέχνες ανέλαβε την επιχείρηση, με διαφορετικούς στόχους, αλλά αμείωτο επιπτώσεις. 
Και μολονότι η εννοιολογική χώρους πίσω από τη χρήση των εντύπων που βρέθηκαν μπορεί να αλλάξει με την πάροδο των δεκαετιών, την έκκλησή του προς τους καλλιτέχνες υπομένει. Οι καλλιτέχνες που συμμετέχουν στην παράσταση χρησιμοποιεί την εφημερίδα είτε ως πρώτες ύλες ή ως ένα εννοιολογικό καμβά για το έργο που παρόντες. Σωκράτης Σωκράτους παλτά τους τοίχους γκαλερί με τις σελίδες των κυπριακή εφημερίδα «Τάιμς της Νέας" από 1960-1974 που είχε συγκεντρώσει από ένα στρατιωτικό φυλάκιο στην πράσινη γραμμή της Λευκωσίας.
Η χούντα και το πραξικόπημα στην Κύπρος, πόλεμος του Βιετνάμ, ο άνθρωπος στο φεγγάρι, Μέση Ανατολή και την Κούβα στα πρωτοσέλιδα των εφημερίδων μαζί με άλλες ειδήσεις που δεν απέχουν πολύ από την πραγματικότητα του σήμερα. Η εγκατάσταση "Περιοχή σελίδων" περιλαμβάνει επίσης μια εικαστική παρέμβαση στην ευρεία διανομή κυπριακή εφημερίδα "Fileleytheros" ("Ο Φιλελεύθερος"), η οποία την ημέρα της έναρξης μετατρέπει πρωτοσέλιδό της σε ένα έργο τέχνης που συνυπογράφεται από τον καλλιτέχνη και τον εκδότη της ο Νίκος Παττίχης εφημερίδα. Αντίγραφα της εφημερίδας θα είναι διαθέσιμο στην έκθεση, αλλά θα κυκλοφορούν κανονικά σε τακτά λιανικής φυλάκια τους. Μέρος του ίδιου έργου είναι η τρέχουσα έκδοση του αθηναϊκού Τύπου δωρεάν Lifo που έχει ένα έργο από Σωκράτους στο πίσω κάλυμμα του και θα εκτεθούν-διανέμεται σε γκαλερί και αναγνωρίζεται από μεταλλική βάση της Lifo. Lucas Lenglet μας δείχνει «αυτό που οι Έλληνες δεν ξέρουν» με κολάζ του από αποκόμματα Τύπου από το ολλανδικό Τύπο για την ελληνική χρηματοοικονομική κρίση. Δημήτριος Αντωνίτσης παρουσιάζει σειρά του "Παραμείνετε ήρεμοι και να συνεχίσουμε", που είναι αντίγραφα από τα πραγματικά μυθιστορήματα φωτογραφία-από τη δεκαετία του '70 που παρουσιάζουν πτώχευση Ελλάδα διοικείται από Βαυαρούς, μια έννοια που έρχεται πίσω με το ΔΝΤ σήμερα. 
Ο Ηλίας Καφούρος εξετάζει την εφημερίδα ως σύμβολο των οποίων είναι συστατικά του χρόνου και καταγραφή μέσω της γλώσσας και της εικόνας. Είναι ενδιαφέρον για τις ψυχολογικές διαστάσεις της λειτουργίας του, την εξοικείωση της αισθητικής του, αλλά και το γεγονός ότι είναι ένα πραγματικό σχέδιο αρχετυπική του ψυχολογική αντίληψη της σχέσης μας με το χρόνο και τον τόπο στον Δυτικό Κόσμο. Κινέζος καλλιτέχνης Tao Xue παίρνει εφημερίδα και στρίβει το σε σχοινί από το οποίο κάνει γλυπτά. Έτσι, το μέσο εκτύπωσης, μετατρέπεται σε ανθεκτικό υλικό κατασκευής. 
Με πολλούς τρόπους πρακτικής Tao Xue αντανακλά την εμπειρία της ζωής στη σημερινή Κίνα, που αλιεύονται σε έναν αγώνα ανάμεσα στην παράδοση και την πρόοδο με τις συστολές, τις διχοτομίες του, και ιλιγγιώδη κοινωνικές αλλαγές. Το επαναλαμβανόμενο στοιχείο στο έργο Γαβριήλ Vormstein είναι η χρήση των εφημερίδων ως επιλέξει καμβά του καλλιτέχνη μαζί με την κλασική γυναικείες μορφές, που αντλεί ο ίδιος μετά Egon Schiele μοντέλα της. Πάρις Κούτσικος και β. μεταφέρουν τα προσωπικά τους φανταστικούς κόσμους από τους δρόμους της Αθήνας, όπου συναντήσαμε για πρώτη φορά σε εφημερίδες. Κωνσταντίνος Κακανιάς ζωγραφίζει φημισμένο ηρωίδα του κ. Tependris σε διαφημιστικά έντυπα της προσφέρει τον πρωταγωνιστικό ρόλο ότι αξίζει τόσο πολύ. 
Δάφνη Barbageorgopoulou διαλέγει ένα ύφασμα με εκτύπωση εφημερίδας στην οποία αυτή αποτυπώνει τα ίχνη ενός μοτίβου δικό της. Αλέξανδρος Βασμουλάκης παρουσιάζει μια σειρά πορτρέτων κολάζ από μικρά πολύχρωμα κομμάτια των εφημερίδων. 
Ο Απόστολος Γεωργίου απεικονίζεται ακρυλικό σε καμβά του ζωγραφική την εφημερίδα ως σύμμαχο σε απόγνωση, αφού ο πρωταγωνιστής έχει καλύψει το πρόσωπό του με αυτό. Σοφία Touboura συνδυάζει στα γλυπτά της εφημερίδας με νέον και plexiglass συνθετική ρητίνη με απρόσμενα αποτελέσματα.Μαργαρίτα Μυρογιάννη παρουσιάζει ένα φωτογραφικό δίπτυχο μια νεκρή φύση με την εφημερίδα που χρησιμοποιείται ως ένα αντικείμενο, ενώ στο κολάζ Tjorg Ντάγκλας του Beer μια μαριονέτα που περιβάλλεται από τις εικόνες των προσωπικοτήτων, ηθοποιοί, ποπ σταρ, οι δικτάτορες και οι εγκληματίες πολέμου που έχει κοπεί από εφημερίδες.

__________________________________________
*από το:


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012


Η Εμφάνιση εφημερίδα, ενόψει εγκατάστασης στη γκαλερί The Breeder, 2012

Κυριακή 5 Φεβρουαρίου 2012

Παρουσίαση του νέου βιβλίου της Κανής Καραβά «Το πείραμα του χαμένου χρόνου» από τις Εκδόσεις Κέδρος την Πέμπτη στον Ιανό


Eκδηλώσεις // Παρουσίαση βιβλίου









Tην Πέμπτη, 9 Φεβρουαρίου 2012, και ώρα 20:00  θα γίνει η παρουσίαση του βιβλίου της Κανής Καραβά «Το πείραμα του χαμένου χρόνου» από τις Εκδόσεις Κέδρος, 
στο Βιβλιοπωλείο Ιανός  Σταδίου 24, Αθήνα τηλ.             210 3217917      . 
Θα μιλήσουν ο ηθοποιός Ρένος Χαραλαμπίδης και ο Κωνσταντίνος Μπούρας, κριτικός Λογοτεχνίας και ποιητής. 





«Το πείραμα του χαμένου χρόνου θα το κάνουμε μαζί», υπόσχεται ο Ανδρέας στη Δανάη.

Συναντήθηκαν τυχαία τον Απρίλιο του 2010 στο αεροδρόμιο της Στοκχόλμης, όταν το ηφαίστειο της Ισλανδίας είχε καθηλώσει τα αεροπλάνα στο έδαφος. Εκείνος για ένα συνέδριο με θέμα το Πείραμα του Χρόνου, εκείνη για ένα επαγγελματικό ραντεβού. Για τη Δανάη η συνάντηση αυτή θα είναι τόσο καθοριστική όσο και μοιραία. Από τη στιγμή που ο Ανδρέας της μιλά για τη μετάβαση στο μέλλον και στο παρελθόν, οι λευκές πεταλούδες που ταράζουν τα όνειρά της μπλέκονται με πυραύλους, διαστημικά ταξίδια, σκουληκότρυπες και χωροχρόνους. Όμως η αλήθεια της Δανάης βρίσκεται σε ένα ημερολόγιο του 1926 που κρύβει έναν ζωντανό, παλλόμενο θησαυρό. 
Μέσα από μια ανάγλυφη τοιχογραφία της περιόδου 1926-1941 διαγράφεται η τραγική πορεία μιας οικογένειας. Η αέρινη Αγγέλικα με τον επαναστατικό χαρακτήρα, που βλέπει τα όνειρά της να θρυμματίζονται στην αυγή της ζωής της. Ο γλυκός και τρυφερός Τρύφωνας με το παράλογο πείσμα. Η στωική και τραγική συνάμα Ιφιγένεια. Ο Άλκης και οι ερωτικές του ακροβασίες, ο Στέφανος και οι δρόμοι του μεταξιού, η Τσόφα, η Βάσω και, τέλος, ο Φωτάκης, που η λατρεία του για την Αγγέλικα θα τον οδηγήσει σε σκοτεινά μονοπάτια. 
Κλείνοντας το ημερολόγιο η Δανάη βλέπει το ταξίδι της στο χρόνο να παίρνει τέλος. Η λευκή πεταλούδα θα τρυπήσει το κουκούλι σπάζοντας τη μεταξένια κλωστή που χωρίζει το όνειρο από την πραγματικότητα και πριν από την απόπνιξη θα πετάξει ελεύθερη.

Web Site www.kedros.gr

Κυριακή 15 Ιανουαρίου 2012

ΣΗΜΕΙΑ ΚΑΙ ΤΕΡΑΤΑ ΚΑΙΡΩΝ KAI ΘΕΣΜΩΝ


ΕΠΙΚΑΙΡΑ ΘΕΜΑΤΑ



Του Παναγιώτη Ι. Καραφωτιά, 
Καθηγητή Διεθνών Σχέσεων
του Πανεπιστημίου Ινδιανάπολης,
π. Διευθύνοντος Συμβούλου 
του Γραφείου ΟΗΕ για Ελλάδα, Κύπρο και Ισραήλ


Το 2011 έφυγε μέσα σε ένα κλίμα αβεβαιότητας ανασφάλειας και φόβου, με ορισμένα «σημαδιακά» γεγονότα, τα οποία μολονότι δεν παραπέμπουν στο Νοστράδαμο, ωστόσο παρουσιάζουν ιδιαίτερα πολιτικά και κοινωνικά χαρακτηριστικά που υπαγορεύουν μια βαθύτερη διερεύνηση και αξιολόγηση. Και είναι γνωστό ότι δεν υπάρχει καλύτερο μέλλον αν το παρελθόν δεν έχει αξιολογηθεί δεόντως! 
Το πρώτο «σημαδιακό» γεγονός ήταν τα επεισόδια στη Θεσσαλονίκη την 28η Οκτωβρίου, που έγιναν αντικείμενο πολλαπλών ερμηνειών και καπηλείας. Η διαχρονική σημασία της Ημέρας είναι ότι περίπου 600 χιλιάδες Έλληνες {πρώτοι σε παγκόσμιο επίπεδο σε αναλογία πληθυσμού}θυσίασαν το πολυτιμότερο αγαθό, την ίδια τη ζωή τους για χάρη ενός εξίσου πολύτιμου αγαθού,  της ελευθερίας και των όσων αυτή συνεπάγεται. Αν κάποιος σήμερα τολμούσε μιαν αναφορά στην ιερή μνήμη των σύγχρονων ηρώων- μαρτύρων του έθνους, τι θα έλεγε; Με τι φωνή; ΄Η θα ήταν μια κραυγή θρήνου, απόγνωσης, αγανάκτησης για τη δραματική παρακμή της Πατρίδας μας; Θα εξιστορούσε με βαθειά θλίψη ότι οι θυσίες τόσων Ελλήνων έγιναν στόχος καπηλείας, νέο-διχασμού και μισαλλοδοξίας, που μετά το θρίαμβο του 40 οδήγησαν την Πατρίδα σε εμφύλιο  σπαραγμό και αργότερα  στην τραγωδία της Κύπρου, και τώρα στην οικονομική- και όχι μόνον- «υποδούλωση» της χώρας; Κι ας μην προσπαθούν κάποιοι να αμαυρώσουν την αξιέπαινη πράξη των Ευελπίδων να τραγουδήσουν το άσμα για τη Μακεδονία που όλοι τραγουδούσαμε με υπερηφάνεια στη Σχολή Εφέδρων Αξιωματικών. 
Μπορεί στις εκδηλώσεις για την Επέτειο να παρεισέφρησαν «γνωστοί-άγνωστοι» για να προκαλέσουν ταραχές, αλλά η συντριπτική πλειοψηφία  ανήκαν στην κατηγορία των γνήσια αγανακτισμένων, στο περίπου 30% ανέργων, ιδιαίτερα πτυχιούχων, που καταφεύγουν στην ξενιτιά όπου η αφαίμαξη εγκεφάλων έχει αναχθεί σε επιστήμη, στις άλλες εκατοντάδες χιλιάδες που επιβιώνουν χωρίς αξιοπρέπεια και ζουν υπό τη «Δαμόκλειο σπάθη» απόλυσης, «εφεδρείας», «χαρατσιών», κ.λπ., και πολλοί από τους οποίους, νέοι, δεν μπορούν να  δημιουργήσουν οικογένεια εξαιτίας της στέρησης επαρκών πόρων. 
Να προσθέσουμε και το συγκλονιστικά ανησυχητικό: την κατά 40% αύξηση των αυτοκτονιών στην Ελλάδα την τελευταία διετία;  Συνεπώς, για ποιο μέλλον της Πατρίδας μιλάμε; 
Μήπως συντελείται μια άδηλη κοινωνική «γενοκτονία» και  επιστροφή στην Αρχαία Ρώμη και το Μεσαίωνα; Αλίμονο, λοιπόν, αν οι Ελληνες δεν διαμαρτύρονταν. Τότε θα σήμαινε και ψυχική και ηθική «υποδούλωση».Το δεύτερο γεγονός, που επίσης πρέπει να μας προβληματίζει, ήταν ότι φέτος, την 24 Οκτωβρίου, Ημέρα του ΟΗΕ, για πρώτη φορά στην ιστορία του Οργανισμού κατέθεσε τον καθιερωμένο Στέφανο στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη απλός υπάλληλος του υπουργείου εξωτερικών, ενώ στο παρελθόν τον κατέθετε ο υπουργός ή ο υφυπουργός έως το ανίερο κλείσιμο του μόνιμου Γραφείου του ΟΗΕ και την εξαθλίωση των ελάχιστων υπαλλήλων του στην Ελλάδα, οι οποίοι, σημειωτέον, εργάζονταν για ένα περίπου χρόνοι μέσα σε ερείπια εξαιτίας της καταστροφής του Γραφείου από τρομοκράτες. 
Επίσης, κάποιοι πολιτικοί ζήτησαν την επέμβαση του ΝΑΤΟ στη Μέση Ανατολή, αγνοώντας επιδεικτικά τον κατεξοχήν αρμόδιο Οργανισμό, τον ΟΗΕ. Τα γεγονότα αυτά σχολιάσθηκαν αρνητικά από εκπροσώπους υπηρεσιών του ΟΗΕ κ.ά., θεωρώντας τα ως ένδειξη υποβάθμισης του Οργανισμού για τις αρχές και τα ιδανικά του οποίου θυσιάστηκαν, πέραν των Ελλήνων που προαναφέραμε, περίπου 70 εκατομμύρια άνθρωποι. 
Το τρίτο και πλέον καίριο σημαδιακό γεγονός είναι ότι το πολιτικό σύστημα της χώρας απέτυχε οικτρά στο να ανταποκριθεί στις επιταγές των καιρών συμβιβαζόμενο με υπαγορεύσεις αδιαφανών κυκλωμάτων που απεργάζονται το συμφέρον του λαού, ενώ όφειλαν να στέρξουν σε μια οικουμενική κυβέρνηση απαρτιζόμενη από περιπρεπείς ΄Ελληνες, άφθαρτους και αδιάφθορους, και όχι σε ένα συνονθύλευμα που δημιουργεί σοβαρά ερωτηματικά σε σημείο που έγκυροι αναλυτές να το θεωρούν ως απόπειρα συγκάλυψης των υπεύθυνων του «μαζί τα φάγαμε» και επαναπαγίδευσης του λαού σε κομματικές «στρούγκες», και το οποίο, υπό την ύποπτη επικυριαρχική συμπεριφορά της Τρόϊκα, παραπέμπει σε αποικιοκρατικές μορφές διακυβέρνησης υπονομεύοντας επικίνδυνα την εθνική κυριαρχία. 
Και επίσης όφειλαν να οδηγήσουν τους υπεύθυνους της καταλήστευσης της Πατρίδας στη δικαιοσύνη και να επιστραφούν τα «κλοπιμαία», ώστε ο προδομένος λαός αλλά και οι διεθνείς μας εταίροι να πεισθούν ότι τερματίσθηκε το διεφθαρμένο, κομματικό, πελατειακό, παρασιτικό καθεστώς στη χώρα, και σε συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς, χωρίς συμπλέγματα ηττοπάθειας και ενοχής, να διεκδικήσουν τις πολεμικές αποζημιώσεις και να δρομολογήσουν -επί τέλους- τις απαραίτητες διαδικασίες για την αειφόρο ανάπτυξη της Πατρίδας, και όχι «βολευτές» να απαιτούν, χωρίς αιδώ, αναδρομικά όταν ο λαός υποφέρει δραματικά, και επίσης  κυκλώματα εξουσίας, ιδιαίτερα ΜΜΕ, με περίσσεια υποκρισία, να λειτουργούν αποπροσανατολιστικά, συνεργώντας στη συγκάλυψη του γενικότερου πολιτικού «εγκλήματος» και στην υπονόμευση των δίκαιων αιτημάτων του λαού. 
Τελικά, μήπως σήμερα ισχύει για την Πατρίδα μας το δραματικό Σεξπηρικό «κάτι σάπιο συμβαίνει στο βασίλειο της  Δανιμαρκίας»; Μήπως είναι καιρός να θυμηθούμε και να εφαρμόσουμε το περίφημο «ΑΠΙΤΕ» του Περικλή; {«ΑΠΙΤΕ» ήταν το σύνθημα του Περικλή και σημαίνει νέο ξεκίνημα, καινούρια αρχή.}







__________
* Αναδημοσίευση από την εφημερίδα "Αρκαδικό Βήμα"

Παρασκευή 6 Ιανουαρίου 2012

Αργύρης Χιόνης: Σήμερα που η ανθρώπινη ζωή δεν κοστίζει, παρά μια δεκάρα


"Κάθε λέξη είναι μια αχτίδα.
Κάθε ποίημα μια απόπειρα φωτός" 
"Πατάτε με σεβασμό την άσφαλτο.
Από κάτω της υπάρχουν πέτρες πού ονειρεύονται κήπους."

[…] »Σήμερα που η ανθρώπινη ζωή δεν κοστίζει, πάλι, μια δεκάρα, που η φύση υφίσταται τη μεγαλύτερη στην ιστορία της καταστροφή, που πλήθη ολόκληρα τρέχουν σαν σκυλιά πίσω απ’ τον αφέντη τους, τον εύκολο πλουτισμό, ενώ άλλα πλήθη, ακόμα μεγαλύτερα, πεθαίνουν μέσα στην ανέχεια, είναι παρήγορο να βλέπεις στα γραπτά νέων παιδιών, προβληματισμό για τα μέλλον αυτού του κόσμου. […] Ωστόσο, ποιήματα δε γράφουμε μόνο για να γίνουμε ποιητές, αλλά για να φωτίσουμε τον μέσα μας κόσμο και, κατά συνέπεια, τον κόσμο που μας περιβάλλει. Γι’ αυτό, μιμούμενο το γνωστό σύνθημα «Φύτεψε κι εσύ ένα δέντρο’ μπορείς!» θα έλεγα «Γράψε κι εσύ ένα ποίημα’ μπορείς!». Όσο υπάρχουν άνθρωποι που συγκινούνται, αγαπούν και συμπάσχουν, υπάρχει ελπίδα.» 

Πέμπτη 1 Δεκεμβρίου 2011

«Ένα λογοτεχνικό περιοδικό ή θά ’ναι επαναστατικό ή δεν θά ’χει λόγο ύπαρξης»


Ο «Μανδραγόρας» είναι ένα από τα παλιότερα λογοτεχνικά περιοδικά που κυκλοφορούν αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα. Αναγνωρίσιμος από το μεγάλο σχήμα του, με ιδιαίτερο λόγο και θεματική που κεντρώνει γύρω από την ποίηση αλλά ανοίγεται γενναία και στις άλλες τέχνες, όσο και σε θεωρητικές αναζητήσεις καλλιτεχνικές και πολιτικές. Ζητήσαμε από τον Κώστα Κρεμμύδα, που τον βρίσκουμε τις Κυριακές να σχολιάζει με τον δικό του τρόπο καταστάσεις και φαινόμενα της ελληνικής πραγματικότητας στη σελ. 2 της «Εποχής», συνεκδότη του περιοδικού, να μας μιλήσει για το Μανδραγόρα, τα λογοτεχνικά περιοδικά, τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν και την αριστερή οπτική στην τέχνη.

Μαρώ Τριανταφύλλου

Κ. Κρεμμύδα, μιλήστε μας λίγο για την ιστορία του περιοδικού. Πότε δημιουργήθηκε, ποιο ήταν εξαρχής το ιδιαίτερο στίγμα του, πώς επελέγη το όνομά του;
Ξεκινήσαμε από τον 7ο όροφο –όχι ουρανό, γιατί ξέραμε τι μας περίμενε– της Θεμιστοκλέους 34 στα Εξάρχεια, τον Μάιο του 1993. Αργότερα κατεβήκαμε στον 6ο, με τον ποιητή Μιχάλη Κατσαρό να μας εύχεται «Και στο πεζοδρόμιο!», εννοώντας να νοικιάσουμε έναν ισόγειο χώρο για βιβλιοπωλείο. (Ευχή που δυστυχώς έμεινε ανεκπλήρωτη, εννοώ του πεζοδρομίου).
Ως συντακτική ομάδα (νομίζω η μόνη στο χώρο των περιοδικών) που από τότε λειτουργούμε αδιάλειπτα στις ανά Τρίτη συνεδρίες μας –όπως και στην ψυχοθεραπεία–, προκρίναμε το «Μανδραγόρας» για πολλούς λόγους: τα περισσότερα περιοδικά ήταν θηλυκά ή ουδέτερα… Κάτι που δεν μας ταίριαζε. Από την άλλη, ο «Μανδραγόρας» –παραισθησιογόνο και φαρμακευτικά αξιοποιήσιμο φυτό, ήδη από την αρχαιότητα– έδινε τη συνέχεια ενός κάπως απελευθερωτικού και ταυτοχρόνως φορτισμένου λόγου. Άλλωστε ως περιοδικό για την τέχνη και τη ζωή, όπως είναι ο πλήρης τίτλος του, οφείλει να είναι μάχιμος κι όχι ξενέρωτος, ανοιχτός στα ρεύματα και τις προκλήσεις των καιρών, με έμφαση στις ερωτήσεις και όχι στις απαντήσεις. Να αντανακλά περισσότερο την υπαρξιακή αγωνία του ανθρώπου, παρά τη συσσώρευση γνώσεων, όπως το προσδιορίζει κι ο Κάλας. Να αναδεικνύει τις ατέλειές του παρά να εξαπατά με τη νάρκισση διανόησή του. Δίχως εμμονές σε δήθεν κοινές οπτικές η ξαναζεσταμένες νεωτερικές φόρμες, φιλολογικούς πλατειασμούς και γραμματολογοπληξία, αλλά με μια ζωντανή θέση που φιλοδοξεί να γίνεται εύληπτη από έναν μέσο αναγνώστη.

Θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο «Mανδραγόρας» είναι ένα αριστερό λογοτεχνικό περιοδικό; Αν συμφωνείτε με το χαρακτηρισμό, τι σημαίνει για σας «αριστερό λογοτεχνικό περιοδικό»; Υπάρχει αριστερή τέχνη ή πρέπει να ορίσουμε διαφορετικά τη σχέση της αριστεράς με τη λογοτεχνία αλλά και την τέχνη εν γένει;
Ο Κουλουφάκος, από τους ανθρώπους που με επηρέασαν –με κατατρέχει θά ’λεγα το «σύνδρομο Κουλουφάκου κι ο τρόπος που το δημιούργημά του, η «Επιθεώρηση Τέχνης», κατάπιε το ατομικό του έργο–, έγραφε σ’ ένα ποίημά του: Άρχισα κιόλας να μην πολυανησυχώ/ που δεν είμαι πια σε θέση/ να κάνω μια επανάσταση κάθε βδομάδα Ξορκίζοντας την πικρή παραδοχή που δυστυχώς κοντοζυγώνει, κι έχοντας κατά νου την αυτονόητη επισήμανση Αναγνωστάκη «Δεν είναι εύκολη η έκδοση ενός περιοδικού (και ποτέ δεν ήταν) γι’ αυτό και πάντα έβγαιναν 2-3 τεύχη και στη συνέχεια έκλειναν», θεωρώ πως ένα λογοτεχνικό περιοδικό ή θά ’ναι νεανικό, επαναστατικό και ανατρεπτικό, ή άλλως, δε θά ’χει λόγο ύπαρξης. Όπως και η τέχνη άλλωστε που οφείλει να πυροδοτεί τη δυναμική –κατά Μπρετόν– εξέλιξη των πραγμάτων. Απλώς κατά καιρούς μπλέκουμε (ή μας μπλέκουν συνειδητά) το κοσμικό με το καλλιτεχνικό γεγονός. Και το μεν αδειανό «Μέσα» του Δ. Παπαϊωάννου υμνείται μέσα-έξω, ενώ τα 100χρονα του Ζήση Οικονόμου ξεχνιούνται.
Φοβάμαι πάντως ότι η εποχή των συλλογικών δράσεων: λογοτεχνικά κινήματα, η Ομάδα Τέχνης α, με τον Γιάννη Χαΐνη, ή τα 4 συν με τη Μαρία Κοκκίνου, κ.λπ., έχουν προ πολλού παραχωρήσει τη θέση τους στις ατομικές στρατηγικές (αυτο)προβολής. Εκτός αν θεωρηθούν ομάδα οι εκλεκτοί της αυλής τέως Λαμπράκη και νυν Ψυχάρη. Από την άλλη η κρίση των ιδεολογιών ήταν φυσικό να συμπαρασύρει και το χώρο του πολιτισμού. Και πάντως η αριστερά που άλλοτε δρούσε κατασταλτικά απέναντι στη λογοτεχνία, σήμερα απλώς την «ξεπετάει» ή τη διατηρεί στα έντυπά της στην ελάχιστη επιτρεπτή δοσολογία, ως άλλοθι. Κοινωνικά περιθωριοποιημένη και ψηφοθηρικά άσφαιρη, κι επομένως άχρηστη, η τέχνη. Και για να μη ξεχνιόμαστε με ψήφους της ενιαίας αριστεράς έγινε υπουργός πολιτισμού μέχρι κι ο Κούβελας.

Στον κόλαφο των ημερών μας θα αντέξουν τα λογοτεχνικά περιοδικά; Πώς διαχειρίζεστε στον Μανδραγόρα την κρίση;
Με νηστεία και προσευχή. Χάθηκε κι ο Ζαχόπουλος πού ’δινε τα εκατομμύρια. Και ολοένα το ενδιαφέρον του αναγνωστικού κοινού περιορίζεται σε σημείο που τα περιοδικά και τα βιβλία ουσιαστικά διαβάζονται μονάχα από τη συντεχνία. Που σε μεγάλο βαθμό περιμένει να της τα χαρίσεις! (Πριν χρόνια ο Γιάννης Μαραγκός, που ένα φεγγάρι προσπάθησε να βοηθήσει στην είσπραξη συνδρομών της Επιθεώρησης Τέχνης, μου έλεγε: «Ο ένας θεωρούσε τον εαυτό του συγγραφέα, άρα το δικαιούται, ο άλλος δεν είχε λεφτά, ο τρίτος ισχυριζόταν πως πρέπει να το παίρνει τιμής ένεκεν για τους αγώνες του, ο τρίτος για τους εξόριστους που έδωσε στο κόμμα… Τελικά κανένας δεν πλήρωνε!»). Πάντως κάθε χαρισμένο τεύχος οδηγεί μια ώρα αρχύτερα στο κλείσιμο ενός περιοδικού.
Ο «Μανδραγόρας» απ’ το ξεκίνημά του κυκλοφορεί δίχως καμιά κρατική, βουλευτική, υπουργική, κομματική χορηγία ή άλλη ενίσχυση. Ούτε καν διαφημίσεις, ούτε καν μειωμένο ταχυδρομικό τέλος –κι είναι πάνω από 1.000 ευρώ τα έξοδα αποστολής. Αρχικά τα ΕΛΤΑ μας είχαν κρίνει «μη περιοδικό»! Σήμερα η Γενική Γραμματεία Τύπου μας τιμωρεί λόγω τετραμηνίας στην έκδοση. Βλέπετε δεν έχει σημασία η ποιότητα των γραφομένων αλλά η αυστηρότητα στην ημερομηνία. Ασχολήθηκε ποτέ καμιά αριστερά με αυτόν τον τραγέλαφο; Αν σκεφτούμε μάλιστα πως διαχρονικά τα λογοτεχνικά έντυπα κατάφεραν να ζωογονήσουν την πολιτιστική προοπτική της χώρας; Τουλάχιστον όσο ο Πρετεντέρης...
Και βέβαια υπάρχει και το λουκέτο. Άλλωστε κάθε έργο αρέσει στην εποχή του όχι μόνο για όσα πραγματώνει αλλά κυρίως για όσα ανεκπλήρωτα αφήνει.
Σε πρόσφατη συνέντευξή του στην «Εποχή» ο ποιητής Γ. Πατίλης, εκδότης του Πλανόδιου, μιλούσε για την στροφή προς την ηλεκτρονική μορφή των λογοτεχνικών περιοδικών. Ποια είναι η θέση σας πάνω σ’ αυτό; Προσφέρει σε αναγνωσιμότητα το διαδίκτυο;
Οι μνήμες μου είναι γεμάτες από την οσμή του μελανιού, το κιτρίνισμα των φύλλων, τους ήχους της μηχανής, τα τσιγκογραφία της Αθηνάς, τις ασπρόμαυρες φωτογραφίες που μας παραπέμπουν στο ελληνικό σινεμά ή στον Αϊζενστάιν. Ένα διάστημα μάλιστα που τυπώναμε στην κ. Βάσω και στον Παναγιώτη Λαλιώτη –σύντροφοι στα Εξάρχεια από τα ηρωικά χρόνια του ΚΚΕ εσωτερικού –, βάζαμε στο μελάνι αιθέρια έλαια sandalwood για να μυρίζουν οι σελίδες του περιοδικού. Και μαζί ντουμάνιαζε το τυπογραφείο της Κολωνού 12…
Ο «Μανδραγόρας» εκδίδει και μερικά βιβλία, στην πλειονότητά τους ποιητικά. Ποια είναι τα κριτήρια επιλογής σας; Πώς εντάσσεται ένα βιβλίο στις εκδόσεις του; Σας απασχολεί το περιεχόμενο, το ύφος, η μορφή, η λογοτεχνική σχολή;
Καταρχάς τα οικονομικά συμφέροντα στο χώρο του βιβλίου ήταν μέχρι χθες τόσο σημαντικά (και mutatis mutandis εξακολουθούν), ώστε να καθορίζουν μονοπωλιακά το λογοτεχνικό προϊόν. Τι μένει επομένως στη σύγχρονη ποίηση; Κι ας γράφεται τόσο καλή, όσο δεν διαβάζεται κι όσο δεν προβάλλεται –ούτε καν από εφημερίδες της αριστεράς. Απομένουν τα περιοδικά, ο «Μανδραγόρας», που παρά τη βεβαιότητα πως οι ποιητές του δεν θα γίνουν ποτέ best seller, ποτέ άλλωστε οι ποιητές δεν «έσπασαν» ταμεία, (δεν τους εμπόδισε βεβαίως να ανατρέψουν καθεστώτα, αλλά αυτό είναι μια άλλη ιστορία), από το ξεκίνημά του προχώρησε με επιμονή στην έκδοση σειράς ποιητικών βιβλίων, που φτάνουν τα εκατόν σαράντα, με ένα εύρος στην έκφραση, τη μορφή, το περιεχόμενο, τη φόρμα.

Ένα μεγάλο πρόβλημα είναι η ελλιπής παιδεία στα σχολειά μας. Μιας και μιλάμε με ένα περιοδικό, ας βάλουμε κάποια ερωτήματα: πόσοι έλληνες μαθητές διαβάζουν λογοτεχνικά περιοδικά; Πού είναι οι σχολικές βιβλιοθήκες; Πόσες σχολικές βιβλιοθήκες διαθέτουν τεύχη λογοτεχνικών περιοδικών (λιγοστά αφιερώματα σε μεγάλους έλληνες συγγραφείς μόνο). Μπορεί να υπάρξει λοιπόν μια οργανωμένη παρέμβαση από χώρους τέχνης σαν το δικό σας για την ανάπτυξη της βιβλιοφιλίας;
Τα προβλήματα πολλά κι ο χώρος λιγοστός, ακόμα και να τα θίξουμε. Πάντως επί Γιωργάκη στο Παιδείας σ’ ένα βράδυ υπογράφηκαν δισ. για βιβλία σε μεγαλοεκδότες. Ευτυχώς οι ελάχιστες σχολικές βιβλιοθήκες κλείνουν και τα σχολικά cd του συζύγου Διαμαντοπούλου ελπίζουμε να καλύψουν τη ζήτηση, εν προκειμένω ο «Mανδραγόρας», εν μέσω μιας γενικευμένης αδιαφορίας και υποχώρησης να υπερασπιστεί την απελπιστική μοναχικότητά του, να διευρύνει τους ορίζοντες των αναφορών του και ν’ αντιστρέψει τη μαζική αδιαφορία μιας ολόκληρης κοινωνίας; Tι είναι αυτό που κινεί τα νήματα των δικών μας ετεροτήτων; Tην απάντηση δανειζόμαστε από ένα κείμενο του Xρήστου Hλιόπουλου: «H ουτοπία και το ασυνείδητο προσφέρουν απαντήσεις που η ζωή διαρκώς τις υπονομεύει».

Είναι πολύ ρομαντικό να πιστεύουμε πως η ποίηση σώζει;
Σε μια πρόσφατη εισήγησή μου για τον Μαγιακόφσκι προσπάθησα ν’ απαντήσω πως τους ποιητές τους σκοτώνει είτε η ποίηση, όπως για παράδειγμα τους Μαγιακόφσκι, Καρυωτάκη, είτε η μονομαχία όπως τους Πούσκιν και Λέρμοντοφ.

*από την εφημερίδα "Η εποχή"